Hormeza: granica między lekarstwem a trucizną


Nazwa tego zjawiska pochodzi od greckiego słowa horman, co oznacza pobudzenie. To właśnie dzięki pobudzeniu przez substancję, która w większych dawkach jest szkodliwa dla organizmu, organizm jest w stanie aktywować mechanizmy obronne i wytworzyć niezbędne przeciwciała. Efekt ten został już potwierdzony i jest powszechnie stosowany na przykład w przypadku szczepień. Małe dawki osłabionych bakterii zapewniają organizmowi zdolność rozpoznawania niepożądanego antygenu i obrony przed nim. Podobnie jak w trakcie ewolucji, organizm potrafi dostosować się do zwiększonego stresu, zimna, toksyn, bakterii, a także radioaktywności. Gdybyśmy potrafili w pełni zrozumieć to zjawisko i nauczyć się je wykorzystywać, poziom medycyny wzrósłby w niewyobrażalny sposób.
Radioaktivita jako lék

Radiohormezja

Czy można „zaszczepić się” przeciwko rakowi za pomocą nieznacznie zwiększonych dawek promieniowania jonizującego? Oczywiste jest, że wysokie dawki mogą zabić człowieka natychmiast lub, w najlepszym przypadku, w ciągu kilku tygodni. Już przy kilkukrotnym przekroczeniu normalnego tła promieniowania na Ziemi, na które długotrwale narażone są załogi samolotów, wzrasta ryzyko zachorowania na raka. Wśród pilotów występowanie nowotworów złośliwych jest trzy do czterech razy częstsze niż w pozostałej części populacji, co podważałoby teorię radiohormezji. Zakłada się zatem, że nawet minimalnie podwyższone promieniowanie stanowi zagrożenie i przyczynia się do powstawania nowotworów, co spowodowało, że w społeczeństwie zakorzenił się strach przed promieniowaniem.
Očkování člověka
W rzeczywistości jednak wysokie promieniowanie oznacza wysokie zagrożenie, ale dawka niemal zerowa jest równie niebezpieczna. O korzyściach płynących z nieznacznie zwiększonych dawek świadczą badania, w których porównano kilka grup osób narażonych na promieniowanie (np. w Hiroszimie, Nagasaki, Prypeci) z grupą kontrolną przebywającą w standardowych warunkach. Osoby z obszarów skażonych żyły dłużej, a u nich odnotowano mniejszą częstość występowania nowotworów złośliwych. Istnieje również kilka innych badań wykazujących, że ludzie mieszkający na obszarach o coraz wyższym naturalnym tle promieniowania (Azja, USA) rzadziej zapadają na raka w porównaniu z pozostałą populacją.

Co cię nie zabije, to cię wzmocni

Jako kolejny przykład hormezy można podać hartowanie. Przy sporadycznej ekspozycji na zimno organizm ludzki dostosowuje się, wzmacnia odporność i zdolność do znoszenia mrozu. Podobnie ekspozycja na słońce jest dla człowieka wręcz niezbędna, jednak w dużych dawkach może być nawet śmiertelna. Również na poziomie psychicznym, gdzie nadmierna aktywność mózgu i stres bywają szkodliwe, do prawidłowego funkcjonowania niezbędne jest ciągłe dostarczanie niewielkich bodźców.

About the author

Hormeza: granica między lekarstwem a trucizną


Nazwa tego zjawiska pochodzi od greckiego słowa horman, co oznacza pobudzenie. To właśnie dzięki pobudzeniu przez substancję, która w większych dawkach jest szkodliwa dla organizmu, organizm jest w stanie aktywować mechanizmy obronne i wytworzyć niezbędne przeciwciała. Efekt ten został już potwierdzony i jest powszechnie stosowany na przykład w przypadku szczepień. Małe dawki osłabionych bakterii zapewniają organizmowi zdolność rozpoznawania niepożądanego antygenu i obrony przed nim. Podobnie jak w trakcie ewolucji, organizm potrafi dostosować się do zwiększonego stresu, zimna, toksyn, bakterii, a także radioaktywności. Gdybyśmy potrafili w pełni zrozumieć to zjawisko i nauczyć się je wykorzystywać, poziom medycyny wzrósłby w niewyobrażalny sposób.
Radioaktivita jako lék

Radiohormezja

Czy można „zaszczepić się” przeciwko rakowi za pomocą nieznacznie zwiększonych dawek promieniowania jonizującego? Oczywiste jest, że wysokie dawki mogą zabić człowieka natychmiast lub, w najlepszym przypadku, w ciągu kilku tygodni. Już przy kilkukrotnym przekroczeniu normalnego tła promieniowania na Ziemi, na które długotrwale narażone są załogi samolotów, wzrasta ryzyko zachorowania na raka. Wśród pilotów występowanie nowotworów złośliwych jest trzy do czterech razy częstsze niż w pozostałej części populacji, co podważałoby teorię radiohormezji. Zakłada się zatem, że nawet minimalnie podwyższone promieniowanie stanowi zagrożenie i przyczynia się do powstawania nowotworów, co spowodowało, że w społeczeństwie zakorzenił się strach przed promieniowaniem.
Očkování člověka
W rzeczywistości jednak wysokie promieniowanie oznacza wysokie zagrożenie, ale dawka niemal zerowa jest równie niebezpieczna. O korzyściach płynących z nieznacznie zwiększonych dawek świadczą badania, w których porównano kilka grup osób narażonych na promieniowanie (np. w Hiroszimie, Nagasaki, Prypeci) z grupą kontrolną przebywającą w standardowych warunkach. Osoby z obszarów skażonych żyły dłużej, a u nich odnotowano mniejszą częstość występowania nowotworów złośliwych. Istnieje również kilka innych badań wykazujących, że ludzie mieszkający na obszarach o coraz wyższym naturalnym tle promieniowania (Azja, USA) rzadziej zapadają na raka w porównaniu z pozostałą populacją.

Co cię nie zabije, to cię wzmocni

Jako kolejny przykład hormezy można podać hartowanie. Przy sporadycznej ekspozycji na zimno organizm ludzki dostosowuje się, wzmacnia odporność i zdolność do znoszenia mrozu. Podobnie ekspozycja na słońce jest dla człowieka wręcz niezbędna, jednak w dużych dawkach może być nawet śmiertelna. Również na poziomie psychicznym, gdzie nadmierna aktywność mózgu i stres bywają szkodliwe, do prawidłowego funkcjonowania niezbędne jest ciągłe dostarczanie niewielkich bodźców.

About the author